Genç köpeklerde topallık ve dirsek displazisi

Büyüme çağındaki bir köpeğin ön bacağında topallık fark etmek, çoğu sahibin aklına önce bir burkulmayı getirir. Oysa özellikle büyük ve dev ırklarda 4-12 ay arasında başlayan, dinlenmeyle tam geçmeyen ön bacak topallıklarının en sık nedenlerinden biri dirsek displazisidir.

Dirsek displazisi nedir?

Dirsek eklemi üç kemiğin (humerus, radius ve ulna) uyum içinde çalıştığı karmaşık bir eklemdir. Büyüme sırasında bu kemiklerin uyumunda sorun olursa eklemde aşırı yüklenen bölgeler oluşur. Dirsek displazisi bu gelişimsel bozuklukların genel adıdır ve şunları kapsar:

• Medial koronoid çıkıntı hastalığı: Ulnanın iç tarafındaki küçük çıkıntının parçalanması ya da kıkırdağının hasar görmesi. En sık görülen formdur.
• Ankoneal çıkıntının kaynamaması
• Osteokondritis dissekans (OCD): Eklem kıkırdağının gelişim bozukluğu.
• Eklem uyumsuzluğu (inkongrüens): Eklem yüzeyleri arasında basamaklanma.

Hangi köpeklerde daha sık?

Labrador ve golden retriever, Alman çoban köpeği, Rottweiler, Bernese dağ köpeği ve diğer büyük ırklarda daha sık görülür. Genetik yatkınlığın yanı sıra hızlı büyüme ve aşırı beslenme de rol oynar.

Belirtiler

• Bir ya da iki ön bacakta topallık; uzun dinlenme sonrası ya da egzersizden sonra belirginleşir
• Dirseği dışa doğru tutma, pençeyi dışa çevirme
• Oyun ve yürüyüşe isteksizlik
• Dirsekte şişlik ya da dokunulunca ağrı

Hastalık sıklıkla iki taraflıdır; köpek iki ön bacağında da ağrı hissettiğinde topallık belirgin olmayabilir, yalnızca "tembellik" ya da tuhaf bir yürüyüş göze çarpar.

Neden BT?

Röntgen dirsek displazisinin ilk tarama yöntemidir; ancak koronoid çıkıntı, eklemdeki diğer yapıların gölgesinde kaldığı için röntgende her zaman net görülmez. Bilgisayarlı tomografi:

• Koronoid çıkıntıdaki parçalanmaları ve küçük kemik parçacıklarını,
• Eklem yüzeyleri arasındaki uyumsuzluğu,
• Erken dönem kireçlenme (artroz) değişikliklerini

kesitler ve üç boyutlu görüntülerle gösterir. Her iki dirsek aynı seansta incelenebilir. Bu bilgiler, artroskopi ya da cerrahi gibi tedavi seçeneklerinin planlanmasında kullanılır.

Erken tanı neden önemli?

Dirsek displazisi ilerleyici bir eklem hastalığıdır; zaman içinde eklemde kalıcı kireçlenmeye yol açabilir. Erken dönemde tanı konması, uygun tedavi, kilo kontrolü ve egzersiz düzenlemesiyle eklem sağlığının daha uzun süre korunmasına yardımcı olur.

Topallığın nedeni kemik değil de bağ, tendon ya da kas ise eklem MR daha fazla bilgi verebilir. Ortopedik tomografi hakkında ayrıntılar için Omurga, eklem ve travma BT sayfamıza bakabilirsiniz.

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; veteriner hekim muayenesinin, tanı veya tedavinin yerine geçmez.